artikel

Schema: je gedachten toetsen op realiteit

Persoonlijke ontwikkeling

Weleens gehoord van RET? Het staat voor Rationeel Emotieve Training (RET) en het kan erg handig zijn om je gedachten en emoties bij te sturen. Wat je doet bij de RET is je gedachten toetsen op hun realiteitsgehalte. Zo werkt dat.

Schema: je gedachten toetsen op realiteit

Drie vragen

Je maakt gebruik van drie soorten vragen:

  • Vragen naar de feiten: Klopt dat wat ik denk met de feiten die mij bekend zijn? Is het nu echt zo?
  • Functionele vragen: Helpt deze gedachte mij mijn doel te bereiken? Voel ik me hier beter door?
  • Filosofische vragen: Is dit een logische gedachte? Wat betekent deze gedachte precies? Waarom zou dat moeten?

Toepassing

Als we deze vragen toepassen op de irrationele kernideeën, halen ze het irrationele deel feilloos naar boven. Kijk maar naar de volgende voorbeelden:

Idee 1: Overdreven perfectionisme – Ik mag geen fouten maken, anders ben ik waardeloos.

  • Waar staat dat je geen fouten mag maken, heb je daar bewijzen voor?
  • Is het überhaupt mogelijk om nooit fouten te maken?
  • Word je kalmer als je dit tegen jezelf zegt?
  • Als anderen een fout maken, vind je hen als persoon dan minder waard?

Idee 2: Verslaving aan liefde – Iedereen moet mij leuk/aardig vinden.

  • Houd je zelf van iedereen evenveel?
  • Gaan er meer mensen van je houden als je deze eis stelt?
  • Wat maakt je zo speciaal dat iedereen je aardig moet vinden?

Idee 3: Lage frustratietolerantie – Alles moet gaan zoals ik wil, zonder al te veel inspanning of tegenslag, anders kan ik er niet tegen, lukt het me nooit.

  • Ken je mensen met andere ervaringen?
  • Is dit waar? Wat zijn je eigen ervaringen hiermee?
  • Als je iets niet doet omdat je tegenslag ondervindt, wat bereik je er dan mee?
  • Als je het niet hebt geprobeerd, hoe kun je dan zeker weten dat het niet lukt?
  • Hoe groot is de kans dat alles wat je doet zonder tegenslagen of inspanning verloopt?

Idee 4: Rampdenken – Als mij dit overkomt, is dat een absolute ramp, dat overleef ik niet.

  • Wat is het allerergste dat zou kunnen gebeuren?
  • Hoe groot is de kans dat dit gebeurt, heb je daar bewijzen voor?
  • Helpt deze gedachte je om vervelende gebeurtenissen te voorkomen?
  • Hoe verhoudt je ramp zich op een schaal van 0 tot 100 tot echte rampen, zoals aardbevingen, oorlog, kernexplosies, het overlijden van een dierbare?

Idee 5: Eisen aan de wereld/anderen – Mensen moeten zich aan de regels houden, mijn wereld moet rechtvaardig in elkaar zitten. 

  • Welke regel wordt hier dan overtreden? Wie heeft die regel opgesteld?
  • Ken je mensen die andere regels naleven?
  • Gaan anderen zich anders gedragen doordat je dit eist?
  • Waarom zouden anderen zich anders moeten gedragen alleen omdat jij dat wilt?

Boektip

Dit schema komt uit de Secretaresse Assistent Wijzer Werken in flow. Bekijk hier meer informatie over het boek. 

Reageer op dit artikel