nieuws

Krijg je als secretaresse van boven de 50 geen kans meer op de arbeidsmarkt?

Persoonlijke ontwikkeling

Werken tot je 67 bent: of je het leuk vindt of niet, het is voor Nederlanders die nu werkzaam zijn de realiteit. Maar kan het eigenlijk wel? Of krijgen secretaresses van boven de 50 geen kans meer op de arbeidsmarkt?

Krijg je als secretaresse van boven de 50 geen kans meer op de arbeidsmarkt?

Discriminatie op de arbeidsmarkt is een bestaand, bewezen verschijnsel: de situatie dat sommige groepen – al dan niet bewust – minder kansen krijgen geboden op een baan. De oorzaak is divers. Eén die veel aandacht krijgt in de media is etnische discriminatie: ook al hebben ze verder een identiek cv, ‘Mark’ wordt eerder uitgenodigd op gesprek dan ‘Mohammed’. En daarnaast heb je leeftijdsdiscriminatie.

Leeftijdsdiscriminatie

Voor veel oudere sollicitanten is leeftijdsdiscriminatie ook een realiteit. De overheid stimuleert doorwerken voor
ouderen op allerlei manieren, onder meer door het instellen van oud-voetballer John de Wolf als ambassadeur. Maar is dat nou echt nodig? Nee, zegt Anne-Marije Buckens van 50 Company, een loopbaancentrum voor vijftigplussers, schrijfster van Het grote 50+ werkboek. “We zouden los moeten komen van al die labels: afstand tot de arbeidsmarkt, autochtoon… Je benadrukt er voor een bedrijf niet de meerwaarde mee om een vijftigplusser aan te nemen. Een quotum zegt eerder ‘hiermee is iets mis’.”

Vaak geen antwoord

Ook Hannah Vroegop (55, sinds haar 51ste aan het solliciteren) is kritisch op dergelijke maatregelen. “Een campagne helpt misschien wel. Maar een subsidie of belastingkorting…? Wat is dan je drijfveer als bedrijf om mij aan te nemen? Mijn kwaliteiten, of mijn status als afgeprijsd reclameartikel? Dan lig ik er bij de volgende reorganisatie weer uit.”
Daarmee heeft Hannah ervaring: na 35 jaar bij ING te hebben gewerkt als secretaresse raakte ze eind 2012 boventallig. “Eerst was het een positief gevoel; ik kon me weer op andere dingen richten. Natuurlijk wel met het UWV als stok achter de deur, maar het eerste jaar was ik vooral bezig met mantelzorg voor mijn moeder. Toen ze was overleden, wilde ik graag weer aan de slag en ging ik fanatieker solliciteren, tot wel drie keer per dag. Als ik er écht voor ga, moet het me lukken, dacht ik.”
Helaas kreeg Hannah ondanks enkele veelbelovende sollicitatiegesprekken tot nu toe geen baan. “Het hakt wel in op je zelfvertrouwen, als je een kort na een gesprek steeds maar hoort dat jij het niet bent geworden”, vertelt ze. “Ik kijk breed: administratief medewerker op een commerciële afdeling bij een leuk bedrijf, daarop schrijf ik ook. En toch krijg ik vaak niet eens antwoord.”

Aansluiting op arbeidsmarkt

Dat laatste is ook de ervaring van Annelies (pseudoniem, echte naam bij redactie bekend), al hoort ze terug dat haar papieren en persoonlijke presentatie goed zijn. “Ik was en ben nog lang niet van plan om te stoppen met werken, maar ik kom er niet tussen, lijkt het wel. Ik schrijf zeker drie of vier keer in de week op een vacature en bel heel vaak na: waarom heb ik niks gehoord of waarom ben ik niet uitgenodigd? Soms komen er wel tweehonderd reacties op een vacature.”
Volgens Anne-Marije is het voor een vijftigplusser in beginsel niet moeilijker of makkelijker om een baan te krijgen, maar ligt het voor een belangrijk deel aan de aansluiting op de arbeidsmarkt. “Vijftigplussers hebben vaak lang gewerkt in een bepaalde functie en soms ook bij één of twee werkgevers. Ze zijn heel goed in wat ze doen en worden daarvoor geprezen, maar komen soms de arbeidsmarkt op met een wensenpakket dat niet realistisch is, of met sollicitatievaardigheden die niet meer van deze tijd zijn.”

Banen worden vaak via via vervuld

Met dat laatste doelt ze op het feit dat de meeste banen tegenwoordig ‘via via’ worden vervuld. “80% van de vacatures gaat via het netwerk van een bedrijf. 20% zijn de restjes, en die vind je terug op vacaturesites. Daar kijken vijftigplussers ook wel, maar hun netwerk is vaak rondom die oude baan opgebouwd, wat de keuze beperkt.
LinkedIn, Twitter en Facebook zijn heel belangrijk om te zien wat er beschikbaar is. Heb je hier een profiel, dan werk je ook aan je online zichtbaarheid.” Dat laatste is voor de generatie vijftigplussers vaak een uitdaging, denkt ze. “Waar een jonger iemand denkt ‘Die baan is voor mij’, is hun houding vaak een stuk bescheidener. Dat iemand voor je kan bellen, als intermediair, zijn ze niet gewend.”

Pas op met outplacement

Annelies beseft heel goed dat netwerken belangrijk is en haakt daarom overal aan. “Ik breng vaak mijn brief langs, daarmee toon ik belangstelling vind ik. En ook al ben ik geen ondernemer, toch heb ik visitekaartjes gemaakt. Ik bezoek Open Coffees, inloopochtenden van de bibliotheek en vertel overal wat ik kan en zoek.”
De omstandigheden waaronder je een baan zoekt heb je niet altijd in de hand. Annelies verloor in korte tijd haar vader en haar man. “Ik trok het even niet meer, maar moest sterk blijven voor mijn zoon. Er kwam veel op me af en ik heb me ziekgemeld. Toen mijn werkgever wilde dat ik weer aan de slag ging, kwam hij met een outplacementtraject. Ik moest me weer beter melden, al was ik het niet. ‘Als het niet lukt kun je altijd nog een uitkering krijgen’, zeiden ze, ‘Je hebt ruim 35 jaar werkervaring!’”
Dat laatste bleek een misvatting: doordat Annelies had ingestemd met het outplacementtraject, labelde het UWV haar als ‘vrijwillig werkloos’ en kon ze een WW-uitkering op haar buik schrijven. Daardoor nam de druk om een baan te vinden sterk toe, terwijl de eisen momenteel hoog zijn. “Ik wilde bijvoorbeeld bij het klantcontactcentrum van mijn gemeente solliciteren, maar werd afgewezen omdat ik geen callcenterervaring had.”

Beide dames hebben nog nooit op de man af gehoord dat ze te oud waren; dat is taboe.

Afwijzingen zijn vaag en onbegrijpelijk

Ook Hannah kreeg afwijzingen die ze niet begreep. Ze vermoedt dat het komt doordat er veel keuze is voor werkgevers: “Ik werd heel snel afgewezen voor een secretariële functie. Toen ik ging nabellen bleek dat het was omdat ik geen studie bedrijfskunde had gedaan… Dat stond niet in de vacature, maar later opeens wel.”
Beide dames hebben nog nooit op de man af gehoord dat ze te oud waren; dat is taboe. Annelies: “Dan hoor je dat je niet helemaal voldoet aan de eisen, of pas je niet de teamopbouw. Het blijft vaag en het komt in een gesprek niet aan bod. Meestal schatten mensen me jonger dan 55, maar op mijn cv staat natuurlijk wel mijn geboortejaar.” Ze heeft wel eens overwogen om het weg te laten, maar deed het toch niet. “Ook zonder mijn bouwjaar te vermelden denk ik: mensen kunnen toch rekenen? Ze zien aan de jaren van mijn opleiding en werkervaring toch wel hoe oud ik ben.” Annelies bleef bewust niet langer dan een jaar of vijf bij een werkgever ‘hangen’. “Afwisseling is belangrijk; wees niet te eenzijdig. En blijf altijd positief!”
Hannah liet wel een tijdje haar geboortejaar weg op haar cv, maar is er van teruggekomen. “Ik vind het belangrijk om positief te blijven en in mezelf te geloven. Ik raak wel eens ontmoedigd; dan heb ik bij een supermarkt gesolliciteerd en ben ik afgewezen. Een paar dagen later zie ik er zo’n giechelende 16-jarige die met haar telefoon speelt. Heel goedkoop, maar is dat wat je wilt? Er zijn heus werkgevers die me willen en totdat ik die vind, haal ik energie uit andere dingen, bijvoorbeeld fotografie en vrijwilligerswerk.”

Moderniseer je cv

Wat ze wel met haar cv deed, was moderniseren: de indeling aanpassen en een foto toevoegen. Dat leerde ze bij een workshop van de gemeente, net als brieven schrijven. Anne-Marije ziet dat vaker bij vijftigplussers: “Doordat ze vaak lang niet hebben gesolliciteerd, zijn ze dat verleerd. Het is tegenwoordig belangrijk om je te verdiepen in de vraag achter de vacature en daarop aan te sluiten. Dat laat je terugkomen in je motivatie. Wat is jouw toegevoegde waarde voor deze organisatie?”

Loopbaan-apk

Ze adviseert ook om in je cv naast het verleden ook een deel ‘curriculum imaginaire’ op te nemen: je toekomst vanaf nu. Wat ga je doen? Wat kun je voor hen betekenen? “Het is voor elke leeftijdsgroep belangrijk om je actief met de arbeidsmarkt bezig te houden, vindt Anne-Marije. “Welke ontwikkelingen zijn er en welke invloed heeft dat op mijn werkveld of beroep? Hoe blijf ik een aantrekkelijke speler? Hoe oud je ook bent, eigenlijk zou je elke twee jaar een ‘loopbaan-APK’ moeten doen om te kijken of je nog aansluit bij de behoeften van werkgevers.”
Ervaren secretaresses zijn zeker geliefd, is de ervaring van 50 Company. “Zeker bij aansturende functies, klantcontact, sales en communicatie. Ben je al vijftigplus en ga je nu pas daarover nadenken, blijf dan realistisch. Je bent niet afgeschreven, maar misschien is het tijd om iets anders te doen. Ga uit van je competenties en kijk of er een zijweggetje mogelijk is van het pad dat je al jaren bewandelt.”

Aanrader!

10 onmisbare competenties voor de secretaresse
Competentiescan

Reageer op dit artikel