checklist

6 misvattingen over zelfsturing

Plannen en organiseren

Steeds meer onderzoeken tonen aan dat sturing op resultaat succesvoller is dan sturing op de processen, maar het verleggen van de focus gaat niet vanzelf. Verandering brengt de nodige misvattingen met zich mee. Amanda van Diemen van Finext benoemt de zes meest gehoorde misvattingen over zelfsturing.

6 misvattingen over zelfsturing

1. Bij zelfsturing is de organisatie out-of-control

Een van de meest gehoorde misvattingen over zelfsturing is dat de organisatie out-of control is. Niet alleen bepaalt ieder voor zich wat zij of hij zelf wil doen en hoe men dit wil doen, ook is de grip op de organisatie door deze nieuwe werkwijze totaal verdwenen. Een aanname die gebaseerd is op angst voor het onbekende in plaats van ervaringen uit de praktijk en reeds behaalde successen. Dat de manier van sturing verandert, betekent niet dat er helemaal geen sturing meer is. De focus van de sturing verandert: deze wordt verlegd van het proces naar het daadwerkelijke resultaat. Sturing an sich verdwijnt echter niet.

2. Het is alleen mogelijk met volwassen teams

Er wordt heel veel aandacht, geld en tijd besteed aan het verhogen van de teamvolwassenheid. Een aanname die door velen wordt gedaan is dat teamvolwassenheid een vereiste is voor succesvolle zelfsturing. Maar onderzoek heeft uitgewezen dat het ook goed werkt als teams nog niet volwassen zijn. Naarmate een team zelfsturend is, groeien teamleden vanzelf in hun rol: men wordt pro-actiever, samenwerkingen worden aangegaan en er wordt van elkaar geleerd. In de loop der tijd verloopt dit proces steeds sneller en beter, leert de ervaring.

3. Het is alleen geschikt voor mensen/organisaties met een hoog opleidingsniveau

De aanname dat zelfsturing en de kans op slagen verbonden is met het opleidingsniveau van mensen of het gemiddelde opleidingsniveau van organisaties is ongegrond. Van bouwonderneming waar ze werken met medewerkers met een extra uitdaging tot high-level consultancy firma’s: het is bewezen succesvol op ieder opleidingsniveau.

4. De kans op een burn-out is groter

Doordat bij zelfsturende organisaties werk en privé meer met elkaar verweven zijn zou de kans op een burn-out groter zijn. Het hebben van of de kans op een burn-out heeft niets te maken met zelfsturing, maar met persoonlijke omstandigheden en de heersende werkcultuur.

5. Zelfsturing is efficiënt

In zelfsturende organisaties ontstaan vormen van gedeeld leiderschap. Door dit gedeeld leiderschap is er behoefte aan onderling overleg. Doordat mensen onderling meer met elkaar overleggen, wordt een organisatie wendbaarder: men weet wat er speelt, kan hierop snel inspelen en weet bij wie men zijn moet om te kunnen schakelen op dit vlak. Dat een organisatie wendbaarder is wil overigens niet zeggen dat het gehele proces ook daadwerkelijk efficiënter is doorlopen.

6. Bij zelfsturing werk je minder hard

Een onterechte aanname over zelfsturing is dat je minder hard hoeft te werken. Dit zou komen doordat je per slot van rekening geen baas hebt en hierdoor als bijkomend voordeel meer vrije tijd ‘krijgt’. Doordat bij zelfsturing de motivatie tot werken van extrinsiek naar intrinsiek wordt verlegd, wordt de beleving en het daadwerkelijk tot uitvoering brengen van werk totaal anders ervaren. Creativiteit wordt bijvoorbeeld gestimuleerd. Daarnaast hebben mensen het gevoel positief bij te dragen aan de onderneming: ze voelen zich verantwoordelijk voor hun aandeel in het doel. Doordat iedereen een bijdrage levert op een manier die het beste bij haar/hem past, wordt de kans op succes significant vergroot.

Kijk voor meer informatie over Finext op www.finext.nl.

Tip

Meer weten over de voordelen van zelfsturend werken? Maarten Fijnaut geeft de training  Zelfsturend secretariaat op 24 november en 8 december bij Meeting Plaza, Utrecht.

Reageer op dit artikel