nieuws

Hoe maak ik sneller duidelijk wat ik wil?

Persoonlijke ontwikkeling

BOODSCHAP MET FEEDBACK

Wat gebeurt er als je informatie leest of hoort die je niet duidelijk is? Je merkt het niet op en gaat gewoon verder met waarmee je bezig was. ‘Laat maar zitten’, denk je in het gunstigste geval. En dat terwijl de spreker je misschien iets belangrijks probeerde duidelijk te maken. Eigenlijk zou de spreker moeten weten dat zijn boodschap niet overkomt, alleen dan kan hij er iets aan doen.
Vaak blijft dergelijke feedback vaak achterwege en ontstaan er in de menselijke communicatie gemakkelijk misverstanden: ‘Ik dacht dat jij…’ ‘Ik heb je toch gezegd dat…’. Die storingen zijn vervelend, wekken irritatie, en kosten tijd.
Een ontvanger ontvangt veel meer informatie dan alleen de zakelijke mededeling. Er zijn zowel verbale als non-verbale signalen te verwerken. Of het nu gaat om een enkel woord of een ‘veelzeggende blik’, om een slaapverwekkend betoog of een geparfumeerde brief.

VIER FACTOREN

Het ontrafelen van de vele aspecten van de communicatie noemen we metacommunicatie. Hierdoor ga je zien dat er vier factoren beslissend zijn voor de vraag of een gesproken of geschreven tekst door de ontvanger goed begrepen en onthouden wordt. Dat zijn: eenvoud van stijl, structuur, bondigheid en aantrekkelijkheid. Wie zich afvraagt waarom bepaalde informatie niet overkomt, kan in ieder geval bekijken of het aan een van deze aspecten ligt.

EENVOUD VAN STIJL

Wie duidelijk wil overkomen moet eerst zelf duidelijkheid hebben over hetgeen gecommuniceerd moet worden. Daarbij kan je dan het beste gebruik maken van korte zinnen, bekende woorden en duidelijke en begrijpelijke formuleringen gebruiken. Vergelijk dit maar eens met het tegenovergestel-de, zoals de taal van politici die vaak bol staat van abstracte begrippen, jargon en wolligheid.

STRUCTUUR

Door in het begin van je betoog uiteen te zetten wat je wilt zeggen en hoe je de tekst opbouwt en indeelt, weet de toehoorder meteen waar hij of zij aan toe is. Dat maakt dat hij zich op zijn gemak voelt. Het betoog is overzichtelijk, het doel is duidelijk.
Wat een verschil met de chaos die anderen er soms van maken, waarbij luisteraars zich voortdurend afvragen wat deze zin nu met de voorgaande te maken heeft. Sommige cabaretiers, zoals Freek de Jonge, gebruiken deze chaos juist als stijlfiguur om de aandacht te trekken en om hun publiek uit te dagen hem te volgen.

BONDIGHEID

Als het over bondigheid gaat zijn de sleutelwoorden ‘kort en krachtig’. Je beperken tot het wezenlijke van de zaak. Daar gaat het om. Hiertegenover staat langdradigheid. Mensen worden nogal eens breedsprakig als ze eigenlijk weinig te vertellen hebben. Dan willen ze er ‘toch nog wat van maken’. Te beknopt kan echter ook en dat is net zo onduidelijk als te uitgebreid. Dan wordt het telegramstijl.

AANTREKKELIJKHEID

Je maakt je tekst aantrekkelijker door gebruik te maken van stijlmiddelen zoals (een vleugje) overdrijving of door uitdagende uitspraken te doen die de toehoorder aansporen om bij de les te blijven. Ook hier geldt, net als bij bondigheid, dat overdaad schaadt: een overvloed aan aantrekkelijke middelen is even gevaarlijk voor de duidelijkheid als een totaal gebrek eraan.

Reageer op dit artikel