checklist

Beoordelingsgesprek voor de boeg? Zo bereid je je voor

Persoonlijke ontwikkeling

Type 1. De zachte heelmeester

Deze beoordelaar vindt het knap lastig om te zeggen waar het op staat. Hij of zij weet precies te vertellen wat er allemaal goed gaat, en wijdt daar lang over uit. Heerlijk toch? Maar je bespeurt ook een ondertoon. Je verbeterpunten – die je leidinggevende haarscherp in ´t hoofd heeft – komen er vaag en gehaast uit. Dit type voelt zich snel schuldig en is bang om onvriendelijk over te komen. Tip: vraag expliciet naar (meer) verbeter- en ontwikkelpunten en informeer naar concrete voorbeelden. Luister, vraag door en vat samen. Vooral dat laatste is belangrijk. Want als jij in je eigen woorden weergeeft wat je ervan begrepen hebt, zal de zachte heelmeester je voorzien van meer en duidelijkere feedback. Je blijkt er tenslotte constructief mee om te kunnen gaan. Dat bevordert de helderheid en jij kunt daarmee je voordeel doen.

Type 2. De blaffende hond
Met een beetje pech vind je het type blaffende hond tegenover je. Deze leidinggevende is kritisch en dat is ook zijn of haar kwaliteit. Maar complimenten geven of waarderen? Daar heeft dit type niet veel kaas van gegeten. Soms wordt hij of zij ronduit negatief. Ik adviseer je om je weerstand, opgeroepen door de eenzijdige benadering van je beoordelaar, even los te laten. Schiet niet in de verdediging, maar blijf rustig. Je weet tenslotte wat je waard bent (en wat voor vlees je in de kuip hebt). Je hoeft het niet persoonlijk op te vatten. Probeer goed te luisteren naar de feedback die je krijgt. Want ook al is het niet leuk om alleen maar te horen wat er minder goed gaat, je kunt er waarschijnlijk veel van leren. Als je toont dat je daartoe bereid bent, zul je ondervinden dat blaffende honden meestal niet bijten. Tot slot mag je natuurlijk best vriendelijk (en zo nodig met enige nadruk) vragen wat er wél goed gaat. Kun je je gesprekspartner – die eigenlijk best weet hoe het hoort – ook eens zien zweten. Als je alle feedback tenslotte samenvat, toon je dat je sterk genoeg bent om effectief met kritiek om te gaan en om te zorgen voor de zichtbaarheid van je kwaliteiten. Behoefte aan spontane complimenten? Die krijg je – weliswaar elders – óók, let maar op.

Type 3. Blij-blij
Blij-blij staat zeer positief in het leven en is meestal… blij. Hoe wordt dit type nog blijer? Door samen met jou te zitten, voor je beoordelingsgesprek. Want je doet ´t prima, méér dan prima! Types blij-blij houden van een positieve focus en van harmonie. In die zin lijken ze wel wat op zachte heelmeesters, met dit verschil, dat types blij-blij verbeterpunten überhaupt niet zo in beeld hebben. Daar richten ze zich simpelweg niet op en ze zijn snel enthousiast en tevreden. Dat is natuurlijk prettig als je het prima vindt om jaar in jaar uit lekker te werken op dezelfde manier. Maar veel ontwikkeling zul je dan niet doormaken. Hoewel wij gelukkig leven in een omgeving waar relatieve vrede heerst, zijn de omstandigheden in organisaties en op de arbeidsmarkt niet gemakkelijk te noemen. Je kunt dus ook deze beoordelaar vragen naar ontwikkelpunten. Maar als je je weinig uitgedaagd voelt door de reactie (en dat zit er dik in), haal je feedback dan elders in de organisatie. Zorg dat je regelmatig een spiegel voorgehouden krijgt. Zodat je ontwikkeling doorgaat!

Type 4. De koele kikker
Deze beoordelaar kent het klappen van de zweep en weet je correct en helder te vertellen over je sterke punten en je ontwikkelpunten. Maar je mist iets. Contact? Het type koele kikker is niet makkelijk te peilen, en je kunt vaak niet goed inschatten wat hij of zij nu echt denkt. Afhankelijk van jóuw type heb je daar last van of niet. In het laatste geval zul je prima je voordeel kunnen doen met de beoordelingsgesprekken met deze leidinggevende. Luister zo inhoudelijk mogelijk naar je beoordelaar en houd stevig contact met je innerlijke kracht. Zo laat je je niet van de wijs brengen door een zekere afstandelijkheid of een vlakke mimiek. Als je zelf een meer warme of joviale stijl hebt, breng je leven in de brouwerij. Wees je ervan bewust dat de koele kikker zich daarbij niet altijd op zijn of haar gemak voelt. Maar als je het subtiel houdt, kan hij of zij er ook wat door ontdooien. Zo kan jouw (gedoseerde) stijl de smeerolie van het gesprek vormen.

Type 5. De ideale beoordelaar
De ideale beoordelaar geeft feedback op een constructieve manier. Hij of zij kent daarvoor de regels, maar weet nog veel méér. Namelijk hoe hij het beoordelingsgesprek kan omtoveren tot een inspirerende sessie. Waarin jij het volste vertrouwen krijgt dat je alles in je hebt om nog beter te functioneren en een fijne, zinvolle loopbaan te creëren, waarin je waarde toevoegt aan de organisatie. Een lonkend toekomstperspectief! Dit is iemand die jou helpt het beste uit jezelf te halen. Schat dit op waarde en zet de vrijgekomen energie in om grote stappen voorwaarts te maken.

Lees ook
Samenwerken met verschillende persoonlijkstypen
10 tips voor gespreksvoering
Reageren op kritiek

Verdieping
Future Proof Skills [training]
Beoordelingsformulier [vakbase]
Ontvangen van kritiek tijdens beoordelingsgesprek [vakbase]

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Reageer op dit artikel